«Η Θεσσαλονίκη των Συλλεκτών.
Ιστορίες της πόλης» είναι το θέμα της Έκθεσης που διοργανώνει το Α.Π.Θ. σε
συνεργασία με το Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού. Τα εγκαίνια της Έκθεσης θα
πραγματοποιηθούν αύριο Παρασκευή 21 Σεπτεμβρίου 2012 και ώρα 20.00, στο Μουσείο
Βυζαντινού Πολιτισμού.
Μια συνεισφορά
«Οι επετειακές εκδηλώσεις
μπορεί να αποτελέσουν κίνητρο μνήμης
αλλά και αυτογνωσίας για το κοινό μιας πόλης. Με την έννοια αυτή και με αφορμή
τον εορτασμό των 100 χρόνων από την ένταξη της Θεσσαλονίκης στον εθνικό κορμό,
δεκαπέντε συλλέκτες της πόλης αποφασίσαμε να συμβάλουμε στην πραγματοποίηση
αυτής της σημαντικής έκθεσης
προσφέροντας εκθέματα από τις συλλογές μας».
Βασίλης Βασιακώστας,
Αλέξανδρος Γαρύφαλλος, Σάββας Δεμερτζής, Γιώργος Θωμαρέης, Οικογένεια Καλφαγιάν, Μανώλης Κανδυλάκης, Παναγιώτης Κόκκας, Γιώργος Κωνσταντινίδης, Γιάννης Μέγας, Βασίλης Νικόλτσιος, Άγγελος Παπαϊωάννου, Γιώργος Πατιερίδης, Κώστας
Σταμάτης, Δημήτρης Τακάς, Αλέξανδρος & Λένα Χαΐτογλου
Μια αφήγηση
«Η έκθεση αποτελεί κεντρική
εκδήλωση του Πανεπιστημίου μας για τον εορτασμό των 100 χρόνων από την
απελευθέρωση της πόλης. Τα εκθέματα, συλλεκτικά αντικείμενα από ιδιωτικές
συλλογές, οργανώνονται σε μια πρωτότυπη εκθεσιακή σύνθεση η οποία αφηγείται
στοχαστικά τη νεότερη ιστορία της Θεσσαλονίκης στην κρίσιμη περίοδο 1869-1918
που συνόψισε δημιουργικά το παρελθόν της και προδιέγραψε καταστατικά το μέλλον της».
Καθηγητής Ιωάννης Α.
Μυλόπουλος
Πρύτανης του Αριστοτελείου
Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης
Μια συνέχεια
«Το Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού συμμετέχοντας στους εορτασμούς για τα εκατό χρόνια
από την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης συμπεριέλαβε στις δράσεις του τη
συνεργασία με το Α.Π.Θ. και συλλέκτες της πόλης παρέχοντας την επιστημονική και
τεχνική του υποστήριξη για τη δημιουργία μιας διαδραστικής έκθεσης–ανασύνθεσης
του μωσαϊκού της ιστορίας της βυζαντινής, μετά–βυζαντινής Θεσσαλονίκης στην
πορεία ενσωμάτωσης στο νεοελληνικό κράτος, μέσα από διαφορετικές προσωπικές
ματιές, συμπληρώνοντας θαρρώ και συνεχίζοντας χρονολογικά το μουσειολογικό
σκεπτικό της μόνιμης έκθεσης του Μουσείου».
Δρ Αγαθονίκη Τσιλιπάκου
Διευθύντρια του Μουσείου
Βυζαντινού Πολιτισμού
Μια πρόκληση
«Γραμμένες σε πέντε
διαφορετικά αλφάβητα και σκορπισμένες σε ολόκληρη την υδρόγειο, οι πηγές της
νεότερης ιστορίας της Θεσσαλονίκης δημιουργούν τεράστια προβλήματα ανασύνθεσης
για τους ιστορικούς αλλά και για τους συλλέκτες. Υπό αυτή την έννοια μια έκθεση
συλλεκτικών τεκμηρίων συνιστά μια ενδιαφέρουσα πρόκληση αφήγησης».
Βασίλης Κ. Γούναρης
Καθηγητής Νεότερης Ιστορίας
ΑΠΘ
Ένα ενθύμημα
«Η έκθεση φωτίζει την ιστορία
της πόλης την περίοδο από την κατεδάφιση των τειχών (μετά το 1869) ως και τη
μεγάλη πυρκαγιά του 1917. Ορόσημα καταστατικά, περίοδος διαμορφωτική,. Τα τείχη
πέφτουν. Η εγκόλπιος πόλη, αγκιστρωμένη στο παρελθόν της, βρίσκεται στο
επίκεντρο τοπικών, εθνικών και παγκόσμιων εξελίξεων. Ελευθερώνεται και
απλώνεται αποφασιστικά ανάμεσα σε Ανατολή και Δύση, προσαρτάται, προσαρμόζεται,
μεταβάλλεται. Η πυρκαγιά στο ζωτικό της κέντρο κάνει τα πάντα στάχτη. Πάνω στα
συντρίμμια γεννιούνται σχέδια, πλάθονται όνειρα. Η πόλη ξαναστήνεται και
δέχεται «στο μητρικό της κόλπο φυγάδες που αράζουν εδώ για μια νέα ζωή», πριν
κλεισθεί στην ελλαδική της πραγματικότητα.
Ιστορία ανήσυχη, ταραγμένη.
Ισορροπώντας ανάμεσα στη ζώσα μνήμη και
τις διαθέσιμες καταγραφές της, η εκθεσιακή αφήγηση μετασχηματίζει την
κατακερματισμένη συλλεκτική ιστορία της Θεσσαλονίκης σε ιστορίες της πόλης και των ανθρώπων της, κι
αυτές με τη σειρά τους σε Ιστορία της. Τα συλλεγμένα ίχνη του παρελθόντος
γίνονται ψηφίδες μιας εξιστόρησης που μετασχηματίζει τα αντικείμενα σε
εκθέματα, την έκθεση σε ιστορία, την πόλη-αντικείμενο σε πόλη-αφήγημα. Στον
πραγματικό χρόνο της έκθεσης είναι η ανάγνωση του παρελθόντος που μας καλεί να
γνωρίσουμε, να κρίνουμε, να μετατρέψουμε τον αναστοχασμό σε στοχασμό πάνω στην
παρούσα κατάσταση της πόλης, προσμετρώντας το μέλλον της που είναι ήδη εδώ.
Θεσσαλονίκη παρελθούσα και
παρούσα. Ανήσυχη, με ανέπαφο το βαθύ της πυρήνα, απλώνεται πέρα από τείχη, πέρα
από όρια και ορισμούς, διεκδικεί, επιμένει, υπάρχει
ως αέναο ενθύμημα εαυτής».
Ελεωνόρα Σκουτέρη-Διδασκάλου
επ. Καθηγήτρια Κοινωνικής
Ανθρωπολογίας & Λαογραφίας ΑΠΘ
Ψηφίδες
«Η κοπιώδης διαδικασία
συλλογής και ταξινόμησης όσων σχετίζονται με την πόλη που σαγηνεύει. Ίχνη ζωής
που χάθηκε, που χάνεται; Διηγούνται ιστορίες εν τάξει. Και όμως επιμένουν να
διαφεύγουν, ψηφίδες περιπαικτικές που λένε κι άλλες ιστορίες.
Τα ίχνη τους-ίχνη σου, ίχνη
μας- εγγράφονται στο παλίμψηστο της πόλης. Ας τα ακολουθήσουμε σε μια έκθεση
που οι προσωπικές επιμέρους αφηγήσεις συνθέτουν μια άλλη αφήγηση για την πόλη,
διαρκώς μεταλλασσόμενη, ανάλογα με τον τρόπο που συνδυάζουμε κάθε φορά τις
εκθεσιακές ψηφίδες. Έτσι αναδημιουργείται μια Θεσσαλονίκη, διαφορετική για τον
καθένα, αλλά ταυτόχρονα πολυπρόσωπη που ανήκει σε όλους, με μια Ιστορία που
αποτελεί εχέγγυο για την υπέρβαση μιας ακόμη κρίσης».
Περσεφόνη Καραμπάτη
Ιστορικός-Μουσειολόγος,
Μουσείο Μακεδονικού Αγώνα
0 σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου